Balatin (Balaton) Gölü

Seyahatnâme’de Balatin (Balaton) Gölü

Macar, Nemse ve Latin tarihçileri ve Yanvan Tarihi'nde böyle yazmışlar ki,

"İskender-i Zülkarneyn Karadeniz Boğazinı kesmezden önce Deşt-i Kıpçak, Azak Çölü, Salanta Ovası ve bütün Macaristan ta Alman Dağina kadar Karadeniz olup Akdeniz'e Venedik Körfezinde birbirlerine karışırmış. Hak emri ile İskender, Karadeniz Boğazını kesip eski İstanbul ki Makedonya şehridir, Karadeniz o büyük şehri suya gömüp [10b] önceki şehirlerini batırıp Akdeniz'e karıştıktan sonra Deşt-i Kıpçak, Kırım ve Macaristan tümden perişan olup bu Balatin Gölü o zamanda Macaristan içinde kalmıştır" diye Yanko ibn Madyan'm küçük kardeşi Yanvan Tarihi'nde Yunanca acayip yazmış bir güvenilir kefere tarihidir.

Hâlâ bu Balatin Gölü Kanije, Kopan ve Kapoşvar kaleleri yakınında bir merhale yerde büyük bir göldür ki doğudan batıya uzunlamasına olup fırdolayı çevresi tam 47 mildir. Dört tarafında 40 pare, yukarıda adı geçen sağlam kaleler ve dayanıklı hisarlar vardır. İnşaallah bu kaleleri gördüğümüz kadarıyla yazarız.

Ama öyle âbıhayat suyu var ki bir adam bir kuzu yese, bu berrak sudan içse, o an insan yine açıkır.. Ta bu derece bir hazmettirici güzel sudur, billûr gibi arı ve berraktır. Kıyısında oturanlar esvap yıkarken asla sabun sürmeyip nice bin gömlek, kaftan ve beyaz çarşaflarını yıkadıklarında beyaz gül yaprağı gibi olur.

Kenarında türlü türlü değerli taşlar bulunur ki Alman elmasına benzer taşlardır.

Bu sindirici hoş sudan içen kadın ve erkekler, küheylân atlar ve diğer hayvanlar şişman ve iri olur.

Allah'ın hikmeti Temmuzda buz parçasıdır, şiddetli kış günlerinde donmayıp ılıktır, ama Kanije Gölü yakın iken donar, bu Balatin donmaz.

Burada binden fazla çeşitlilikte Tanrı nimeti balıklar vardır ki yemekleri asla bir diyarın göllerinin balıklarına benzemez. Ve 40-50 pare gemileri vardır, kaleden kaleye tüccar ve ziyaretçi götürürler.

"Derinliği elli kulaçtır" dediler, ama ölçmedim, yalan haramdır. Bu gölün ayağı akıp Budin yolunda Segsar Kalesi yakınında Yeni Palanka Köprüsü altından geçip Tuna Nehri'ne karıştığından bu gölde Tuna balıkları da bulunur. Sözün özü, abıhayat göldür vesselam.