Baştova (Boshtova)

Seyahatnâme’de Baştova (Boshtova)

Arnavutça (---) (---) dernektir. Bundukani Venediği Pirincpirim kralı yapısıdır. Sonra (---) tarihinde bizzat Fatih Sultan Mehrned Han Arnavut İskenderiyesi gazasına giderken bu kaleyi Gazi Mahmud Paşa ve Gazi Semendireli Balı Bey fethetmişlerdir. Elbasan Sancağı toprağında deniz kıyısında Venedik körfezinden doğu tarafa girmiş bir körfez daha vardır. O küçük körfezin ağzında Elbasan şehri içinden akar Vaiz Nehri ve Uşkumbi Nehri bu Baştova Kalesi dibinde derya gibi olup denize, derya gibi karıştığı yerde kalenin bir duvarını bu büyük nehir yıkıp Venedik Körfezi denizine karıştığı mahallin bir kumsal yerinde dörtgen şekilli bir küçük kaleciktir. Çepçevre büyüklüğü 700 adımdır. Dizdarı ve 70 adet neferleri vardır. Dıraç Kalesi emini hükmünde olup tüm dalyanları ve diğer mahsulatları tamamen miridir. Büyük iskeledir ki karşı İspanya, Kalavra, Fulya, Körfös ve Venedik şehirlerinin işlek iskelesidir.

Kale içinde 1 kiremitli camii ve 40-50 kadar neferat evceğizleri vardır. Birkaç kere Malta kafiri firkateleri bu kaleye yıkıklarından girip yakıp gitmişlerdir. Çarşı pazarı, han ve hamamı yoktur, ama yer yer bağları vardır.

Halkı gayet garip ve garip dostu Arnavutlardır. Balık avlayıp geçinirler ve Frenk ile alışveriş ederler, zira Elbasan'ın bir iskelesi de budur, ama sığ ve kumsal deniz olmakla iri kalyonlar limanına gelemez, ama ufak gemilere iyi yatak yeri limandır.