Caferiye Kasrı

Seyahatnâme’de Caferiye Kasrı

Buradan kuzey tarafa 8 saatte, [366b] 192 [808] tarihinde Bermekîlerden Cafer-i Bermekî imar ve tamir ettiğinden Caferiye Kasrı derler. Ama ilk yapıcısı Abbasîlerden el-Mütevekkil Alallah'tır. Bu şehri yeniden inşa edip Şat Nehri'nden Kâtûl Nehri adında büyük bir kol ayırıp Caferiye Kasrı'ndan aşağı çöle akıtıp yüzlerce parça köyleri sulayıp bittikten sonra Kâtûl Nehri denmeyip Nehrivân derler. Sonra Cercer-âbâd Kasabası'ndan aşağı Şat Nehri’ne katılır. Ama bu anılan Kâtûl Nehrinin Şat'tan ilk ayrıldığı yer bu Caferiye Kasrı yakınındadır.

Bugün bu Caferiye Kasrı ancak Şat kenarında bir mamur kasaba gibi kalmıştır. Tamamı (—) adet tek ve iki katlı ufak tefek fukara evleridir. Camii, ham, kahvehaneleri, bağı, bahçesi, gülistanı ve yetecek kadar dükkânı vardır.

Ama Irakin tarihçilerinin yazdıklarına göre; el-Mütevekkil Alallah Şat adalarında Ravza adlı bir adada büyük bir kasır [köşk] yapmış ki içinde 70 hamamı, 300 adet maksûureleri, binlerce havuz ve şadırvanları ile sayısız Çin nigârhanesi nakışlı odaları var imiş, bu Ravza Kasrı içinde 12.000 hizmetçi var imiş, her hizmetçiye birer tarz üzere inşa olunmuş pencere ve şahnişinler ile bezenmiş kat kat çeşit çeşit maksureler ile süslenmiş, Mütevekkil Ravzası kasrı imiş. Ancak hâlâ temelleri açık seçik bellidir. Ama kasabası mamur ve temizdir. Ve hâkimi,

Buradan yine (—) 7 saatte,