Çures (Çors)

Seyahatnâme’de Çures (Çors)

Nahçıvan hududunda Çures başka hanlıktır. İki bin askere sahiptir. Kadısı ve On İki İmam aşkına on iki zabiti var. Kalesi bir tepe üzerinde beşgen şekillidir. O kadar sağlam değil, sade duvar bir kaledir. İlk yapıcısı Azerbaycan Şahı Uzun Hasan'dır. IV. Murad Han efendimiz yıkmıştır. Hala yıkılan duvarları dolma kireç yapı palanka gibi yerleri vardır. Gerçi başka bir tepe üzerindedir, ama yine bir yüksek dağın yamacına yapılmıştır. Kıbleye bakar bir kapısı var.

Kale içinde Rus Hasan Paşa Camii'nden başka yapı yoktur. Ama dışarı şehri yedi bin yeni yapı evlerdir. On bir camii var. Bunlardan Özdemirzade Osman Paşa Camii ve Timur Han oğlu Ferruhzad Şah Camii donanımlıdır. Üç hamam, yedi han ve iki yüz şenlikli dükkanı vardır.

Suyunun ve havasının tatlılığından peri yüzlü, melek görünüşlü, iffetli, güzel huylu güzelleri vardır.

Ürünlerinden çeşit çeşit ekinleri, hububatı ve meyveleri, Azerbaycan'ın beğenilen ürünleridir. Gayet bakımlı havernak köşklü yeni yapı yüksek sarayları ve süslü yapıları vardır.

Güneş parçası yakışıklı genç erkekleri, marali ve gazali sürmeli Hoten ceylanı gözlü, şirin sözlü, Merağa yüzlü, uzun boylu ve gönül alan mahbubları ne zaman ki Isfahani börklerini ve Acem pişli kalemkarı ve halkari kırmızı renkli kabalarını giyip İrem bağı tavusu gibi salındıkları zaman gönlü yaralı aşıkların aklı perişan olur. Ve kahice yangın aşıklara bir gülücük atsalar ansızın gönlü yaralı aşık inler, ağlar ve kararsız Mecnun'a döner.