Eski Yeni (Hasan Çelebi) Cami

Seyahatnâme’de Eski Yeni (Hasan Çelebi) Cami

Yeni Cami, Hüseyin Efendi'nindir, gayet hoş ve sanatlı, acayip ve garip tarzda benzersiz camidir. Sağlam, sevimli, süslü ve aydınlık kubbeli kemerli revakı var. Minaresi dilber beli gibi incecik, gökkuşağı gibi göklere uzanmış, servi boylu Bilâl makamı büyüleyici bir minaresi vardır. Ve cami içinde bir müezzin mahfili var ki dillerle anlatılıp kalemlerle yazılmaz.

Camiin sol tarafı duvarına yakın bir ibretlik büyüleyici yekpare ham mermerden sürahi kadeh gibi bir vaiz kürsüsü var ki dengi meğer Kürsî-i Azam ola. Mermer ustası bu bu kürsüde küskü ve kalemiyle ibretlik bukalemun nakışları tasarruflar etmiş ki kalemkâr-ı zergerî, Bihzâd-ı Mâni ve Erjeng-i Fahrî bir rumî islimisin nakşeylemeye kâdir değildir. Gayet büyüleyici kürsüdür. Dikkatle bakılıp görülse gözbebekleri kamaşıp insan hayran olur. Ama mihrabı ve minberi sade güzelidir.

Camiin avlusunda yine bir ibretlik havuzu var. Dört tarafı 300 adet limon ve turunç ağaçları ile süslenmiş bir avludur. Turunç çiçekleri kokusundan kalabalık cemaatin dimağları kokulanıp güzel kokusunu koklayarak ibadet edip hayır sahibine hayır dua ederler.

Bu avlunun dört tarafında olan medrese odalarındaki talebelerin burunları güzel kokulu çiçeklerle kokulanıp ilim öğrenmeye yardımcı olup birbirleriyle gönül ferahlığı ve iç huzurla şer'î ilim bahisleri ederler. Kısacası bu İrem Bağı cennet bahçesinden haber verip Güzelhisar'ın güzel camiidir. Anadolu Eyaleti'nde benzeri yoktur.

Bu camiin taşra yan sofaları üzerinde 6 adet somaki uzun sütunlar üzerinde 5 adet mavi kubbe vardır ki sanki her biri gökkubbelerdir. Kubbelerin içi öyle nakışlıdır ki lacivert silusunu halletmede zamanımız üstadları acizdir.

Avlusunda yaz kış ağaç yapraklarının çokluğundan âlemi aydınlatan güneş asla tesir etmeyip gölgesinde sadık âşıklar hoş vakit geçirirler.

*Depremde yıkılıp yeniden yapılmıştır.