Ana sayfaEvliya Çelebi SeyahatnâmesiFahleteyn (Istabl Antar)
ORTADOĞU & ASYA & AFRIKA

Fahleteyn (Istabl Antar)

Evliya Çelebi’nin Seyahatnâme’de bu durak için aktardığı tarihî anlatı.

Seyahatnâme’de Fahleteyn (Istabl Antar)

Bir ismi de Selâm Kayası'dır. Böyle denmesinin sebebi odur ki Hazret-i Peygamber bu mahalden geçerken,

"Es-selâmü aleyke ey nurlu dağ" buyurduklarında Allah'ın emriyle bu kayadan,

"Ve aleyküm selâm ey Resulallah" sesi duyulur. Onun için Selâm Kayası derler.

Tarihlerde bu vadilere Anteristan Vilâyeti derler. Bir sivri kara dağın zirvesinde iki çatal kârgir cihannüma kaledir. İskender tarihinin (—) senesinde Anter yapmıştır. Ama içinde insan yoktur. Hakir çıkıp görmedi, zira yılan çıyan bolmuş.

Bu kalenin doğusunda 1 saat uzak büyük dağlar yamacında âbıhayat kuyular vardır. Bütün hacılar sularını döküp bu tatlı sudan tulumlarını doldurup yola devam edildi. O gece Hayber Yahudileri hacılarla çarpışıp melunlardan üç kelle alındı, bir Kürt adamı şehit oldu. Ama Hayberistan vilâyeti, bağ bostan ve gül gülistan (—) (—) (—) dar olmak ile şerif hazretleri üzerlerine varamazlar.

Gayet cesur kavmi vardır. Arap kavmini bulduklarında boğazlar. Ama Rum hacılarını esir edip bostan ve bahçelerinin bakımını yaptırırlar.

Kitâb-ı Siyer’e göre Hazret-i Peygamber'in bizzat 28 gazaları vardır. Saf cengi olanlara gaza derlerdi. Ama Ashâb-ı kibârın birini serdar etseler ona Seriyye Seferi derlerdi. Bizzat kendileri bile hazır oldukları 28 gazanın dokuzu da kâfirler ile kılıç kılıça yaka yakaya büyük savaşlardır. Bunların 5. bu Hayberistan'da Fidik Kalesi'dir. Ama şehri Medine'dir ki kale bir yoldan gözükür. Bir yüksek tepenin zirvesinde Anter'in anası Fidik adlı zenci kadının yapısıdır.

"Bu Fidik Kalesi çenginde çok Sahabe-i kirâm Resullulah uğruna canını feda etti" diye siyerlerde yazılıdır.

6 . gazaları yine bu Hayberistan'ın kıblesi tarafında Medine'ye bakan Uhud Gazası'dır ki Hayber sınır taşlığı orada tamam olur.

Bu Hayberistan önünden bütün İslâm askeri hazır geçerek geniş dereler içinde yine 12 katar hacı bölük bölük çekilerek mugaylanlar içinde kâh kumsal ve kâh küçük çakıl taşları üzerinde giderek şiddetli sıcaktan ve uykusuzluktan 50 kadar deve kaldı. Hepsini Hak yolunda kurban edip fakirlere dağıttık. 50 yaya adam da dermansız kalıp Hüseyin Paşa hazretleri kendi develerine bindirdi.

Metin ve kaynak notu

Bu tarihî anlatı, kullanıcı tarafından yeniden yayınlama izni bulunduğu beyan edilen “Evliya Çelebi Seyahatname Haritası” kaydından aktarılmıştır. Metindeki dönem dili, tarihî görüşler ve ifadeler Evliya Çelebi’nin anlatı dünyasını yansıtır; güncel bilgi olarak değerlendirilmemelidir.

Orijinal harita kaydı ↗