Gölikesri Gölü

Seyahatnâme’de Gölikesri Gölü

Bu tatlı sulu gölün çepçevre büyüklüğü tam 24 mildir ve yuvarlak şekilden uzunlamasına badem şeklinde olup derinliği 50 kulaçtan azdır ama kenarlarında beşer onar kulaç yerleri vardır. Gayetle şirin âbıhayattır ki İstanbul'da sanki Kâğıthane suyudur. Bu gölde tüm bölge halkı esvaplarım yıkarlar, asla sabun sürmeden her giysileri pamuk gibi beyaz olur. Onun için bu şehirde sabun makbul değildir.

Gölünde nice bin çeşit iri balıkları avlanır ki yeryüzü göllerinde benzeri yoktur. Zira dağlarında olan otlar ve bitkileri yağmur suları ile bu göle dökülüp balıklar o otları yiyip semiz olurlar.

Perast avı zamanını bildirir

Kasım günleri olduğunda bütün balık avcılarının her biri bu göle yüzer araba çalıları döküp bellek koyup herkes sahiplenir. Bütün balıklar anılan çalılar içinde mesken edinir. Daha sonra bahar günlerinde pelayeş derler bir gün vardır. Bu gölün emininden tüm balıkçılar izin alıp herkes gemiler ve kayıklar ile göle döktükleri çalılara hisselerine varıp ağlar ile ve çatal mızraklar ile yüz binlerce balıkları avlayıp emine öşrünü verirler. Bütün kâfir memleketlerinden bezirgânlar o günde hazır bulunup yüz binlerce guruşluk balıklar alıp tuz ile salamura edip vilâyet vilâyet götürürler ki bu perâst günleri başka bir garip seyirlik gündür.

Hatta Sultan IV. Murad'a meclis için bu balıklardan tuzlayıp ılgar ile getirip meclis çerezi ederlerdi, Zira bu gölün balıkları misk gibi kokar, asla ve kat'a balık kokusu yoktur. Bütün hekimlere göre balık zararlıdır, ancak bu gölün balığını fireng hastalığına yakalananlar yeseler Allah'ın emriyle şifa bulur. Bu balıkların kebabı, çorbası ve tavası gayet lezzetli ve hafiftir. Hatta bu hakir bu eğri suratlı felekte çok ayak sürüyüp çok memleketler ve diyarlar gezip dolaştım, ama bu gölün balıkları gibi bir yiyecek görmedim, sanki lezzette iliktir. Ama bunların en beğenileni kırmızı pullu alabalığı, sazan ve levrek balıklarının her biri ellişer okka gelir türlü türlü balıklardır, vesselam.