Ilıbat (Ulubat) Gölü

Seyahatnâme’de Ilıbat (Ulubat) Gölü

İlk menbaı, Hudâvendigâr Sancağı'nda Ruhban Dağı eteğinde Delice Köyünde kaynayıp Kirmastı Gölünden beri akarak gelip Ilıbat Kalesi altında uzunluğu 7 fersah bir âbıhayat gölüdür. Buradan ayağı batı tarafa Mihalıç Boğazına üç fersahdan uzak akıp Rum (Marmara) Denizine Mihalıç Boğazı ağzında karışır. Kış günlerinde asla donmaz, zira suyu ılık olduğundan Gürkân Yörükân, Türkmen kavmi Ilıbat derler. İçinde kış günlerinde kaz, ördek, karabatak, martı ve sürhâb kuşları yüzücülük eder. Gölünün içinde turna balığı, sazan balığı ve bazı nefis balıklar avlanır, mîrî mal verir avcıları vardır.

Ilıbat Gölünde garip seyirlik: Bu Ilıbat Nehri sabahtan öğle vaktine kadar geriye dönüp akar ve öğleden sonra yine aşağı akar. Yine sabahleyin akarsu gibi yukaru doğu tarafına akar. Sanki Basra Kalesi önünde Şattularab gibi gel-gitlidir. Hatta bazı zarifler bu Ilıbat Suyunu misâl getirip sözünde sabrı sebatı olmayanlar için ve bir yerde kararlı olmayanlar için "Behey adam, Ilıbat Suyu gibi gâh aşağı ve gâh yukarısın" diye darb-ı mesel olmuştur. Gerçekten de bir acayip ve garip akar tatlı nehirdir, ama Ilıbat Gölü derler, ama doğrusu Kirmastı Suyu derler, Mihalıç şehri boğazında da Kirmastı Nehri derler.