İmam Rıza Köyü

Seyahatnâme’de İmam Rıza Köyü

Daha önce Rumiye ve Tebriz Osmanlı elinde iken bu köy Tebriz'deki Cafer Paşa Camii Vakfı imiş. Sonra bu diyara Acem istila edince yine İmam Rıza'ya vakf ederler. Bir geniş açıklıkta İrem Bağlı, 3.000 [300a] haneli, kelenterli, mihmandârlı, mütevellîli, birkaç camili ve yeteri kadar dükkânlı büyük köydür.

Hazret-i İmam Rıza Allah ondan razı olsun makamı: Cennet yurdu Bağdad’dan Horasan diyarına giderken bu köyün suyunu ve havasını sevip üç sene kalıp ibadet eder. Bütün şahlar ve bütün hanlar imar etmişlerdir. Büyük yapılar ile inşa olunmuş bir Bektaşî tekkesidir ki anlatmada dil kısa kalır. Eğer bu nur dolu tekkeyi olduğu gibi yazsak İmam Rızâ evkafını yazdırmaya rızâsı olmaya, diye tahrîr olunmadı.

Büyük bir tekke olduğu şundan belli ola ki 300 adet yalınayak başı kabak zırtıl (deli), cevellâkî, Kalenderi, Vâhidî, Yesevî, Fahrî ve Bozdoğanî gönlü yanık dervişleri var ki her biri birer bağın gülü, bahçenin sümbülü bin maharetli ve fennini tekmil etmiş mümin ve muvahhid canlardır, ama Ehl-i Sünnet değillerdir. Ve içlerinde asla teberrâîleri yoktur. Keykâvûs mutfaklarında 80 nefer yalınayak aşçıları var ki her biri birer padişaha lâyık usta aşçılardır. Her gün iki öğün gelenlere gidenlere pilâv, çorba, herse ve ekmekleri boldur. Fakir hanı bu türbeye getirip ziyâret ettiğimizde,

"Ahdim olsun bu belâdan kurtulursam bir altın kandil düzdürem." diye vaad eyledi. Gerçekten de o türbede nice bin adet sanatlı avizeler var ki her biri birer şahın ve birer hanın yâdigârıdır. İmaretinde Tahmas Şah'ın bir kazanı var. İçine beş ayak merdiven ile inilir. Aşûra gününde içine otuz sığır koyup pişirip yoksullara dağıtırlar.

Hakir bu İmam Rıza Makamı Tekkesi'ne kendi isteğimle bu sararmış yüzümü sürdüğümde hatırıma bu beyt gelip duvarm yüzüne sehv kalemimle yazdım. Beyt:

Yâ Resûlî nzâ-yı Hak içün
Et şefaat Hak’ın rızâsıyla.

Allah sırrını aziz eylesin