Kabartay Pişkövü
Evliya Çelebi’nin Seyahatnâme’de bu durak için aktardığı tarihî anlatı.
Seyahatnâme’de Kabartay Pişkövü
İsmi (— ) (— ) dir. Bir büyük kayalı dere içinde 300 adet saz örtülü büyük pişkövdür. Bu derenin öte başında yazılan bir pişköv daha vardır, ama bu pişköv Kümi Nehri yakınındadır. Kümi Nehri bir kayalı dağlardan gelip bir merhale yer kuzey tarafa akıp giderek Bebirdikaç Ovası'nda kaybolur bir âbıhayattır.
Bu pişkövde bütün zanaat sahipleri mevcut olup herkes evlerinde işlerini yaparlar. Bu kavim Müslüman olalıdan beri bu pişkövde Koca Müşevviş Beyleri 1 hamam, 1 cami ve 2 mescit yaptılar. Hutbeyi Osmanlı adına, sonra Kırım hanlarına, sonra Dağıstan padişahına, ondan sonra Müşevviş Bey adına okurlar. Kabartay beyleri ara sıra burada olurlar. Büyük bey Cangirey'dir, küçüğü Müşevviş Bey'dir, ama bütün yetki ve yönetim bu Müşevviş Bey'indir.
Bu Kabartay taifesi Müslüman olalı beyaz aba kalpak ve beyaz esvaplar giyip bütün saçlarını tıraş eder oldular. Ellerinde tespih taşırlar, bir acayip yeni Müslüman oldular.
Toplam 20 adet bakımlı ve şenlikli sarp yerde köyleri vardır. Ve dahi 10 bin adet bahadır yiğitlere maliklerdir. Hepsi sağlam nesepli Kureyşîlerdendir. Başka kimseden, kul ve karavaştan asla şılga (cariye) namında kız almazlar, isterse huri olsun. Başkasına kız da vermezler, ancak Tatar hanlara ve sultanlara kız verirler.
Bu 3 adet pişkövleri 25 yıldır Kalmık korkusundan yerlerinden kaldırıp başka dağlarda yeni pişköv yapmamışlardır. Hâlâ yerinde durur büyük kasaba gibi mamur köylerdir. Hatta (—) tarihinde Arslan Bey Tatarı Moskov Vilâyetinden bu diyara gelince Kalmık Tatarı bunların artlarınca kovarak gelip Kabartay'dan Nogay'ı istedi.
Bu tarihî anlatı, kullanıcı tarafından yeniden yayınlama izni bulunduğu beyan edilen “Evliya Çelebi Seyahatname Haritası” kaydından aktarılmıştır. Metindeki dönem dili, tarihî görüşler ve ifadeler Evliya Çelebi’nin anlatı dünyasını yansıtır; güncel bilgi olarak değerlendirilmemelidir.
Orijinal harita kaydı ↗