Kavaye (Kavalye)

Seyahatnâme’de Kavaye (Kavalye)

(---) tarihinde (---) (---) yapısıdır. Elbasan hududunda bu da Dıraç emini hükmünde başka voyvodalıktır. Dıraç Kalesi deniz kıyısında verimsiz bir kuru yerde olmakla Dıraç kadısı burada sakin olup emini Dıraç'ta oturur, 150 akçe kazadır. Nahiyesi 73 parça köydür.

Şehri, düz geniş verimli bir yerde ve bir körfez nihayetinde bağ bahçeli, gönül açıcı, şirin bir kasabadır. 400 adet altlı ve üstlü, bahçeli, kargir yapılı, havuz ve şadırvanlı, baştan başa kiremit ile örtülü şahnişin ve maksureler ile süslü ve mükemmel sarayları vardır.

Ayanı kibarı ve eşrafı çoktur. Evvela Hariszade, Paşazade ve (---) (---) (---).

4 adet mahalle vardır. Evvela (---) Mahallesi ve (---) (---) (---).

Ve 4 adet mihraptır. Evvela çarşı içinde (---) Camii (---) ve (- -) Camii (---) (---) (---), meşhurlardır. 4 adet mahalle mescitleridir, ama kargir yapı minareleri yoktur, hep alçak minareciklerdir.

Ve 2 adet medreselerdir, ama suhteleri ilim talibi değillerdir. Ve 3 adet sıbyan dershanesi vardır. Ve 2 adet derviş tekkesi vardır.

Ve 200 adet bakımlı, canlı ve süslü çarşı pazar dükkanları var ki her caddesi çeşit çeşit dut meyvesi ağaçları ile süslü olup gölgeli bir sultan çarşısıdır. Bütün ehl-i hıref mevcut olup tüm kıymetli mallar bol bol bulunur, zira Baştova Kalesi halkı ve Dıraç Kalesi halkı bu şehrin çarşı pazarlarına muhtaçlardır. Onun için pazarı mamur ve süslüdür.

Ve 2 adet tüccar hanı vardır. Bunlar da kargir yapı olup sanki bedesten gibi her kumaş ve değerli eşya bulunur. Çarşı hamamı yoktur, ancak "Saray hamamları kırktan fazladır" diye söylediler. Hariszade Ağa [363b] bir çarşı hamamı inşa etmeyi üstlenip çarşı içinde zeminini de görüp hazırlık yaptı. Allah tamamlanmasını nasip ede. Ancak bu şehrin ayanı kibar hamamlarına akraba ve taallukatlar girip çarşı hamamına ihtiyaçları olmadığından çarşı hamamı yapmaya bir kimse gayret etmemiştir. Zengin, bezirgan ve cömert hanedan sahibi adamları vardır. Suyu ve havası gayet hoş olup halkı gayet garip dostlarıdır.