Ana sayfaEvliya Çelebi SeyahatnâmesiMatariyye Kuyusu (Al Matariyyah)
ORTADOĞU & ASYA & AFRIKA

Matariyye Kuyusu (Al Matariyyah)

Evliya Çelebi’nin Seyahatnâme’de bu durak için aktardığı tarihî anlatı.

Seyahatnâme’de Matariyye Kuyusu (Al Matariyyah)

Mısır'ın kuzeyinde 2 saat uzaklıkta bağ ve bahçeler içinde Hazret-i İsa aleyhisselamın nazargahıdır. Mısır Yunanlılar elinde iken büyük binalar var imiş, şimdi ancak bir oda ve bir zaviye kalmış. Orada bir havuz vardır, bütün hastalar oraya girip şifa bulurlar. Bütün tarihlerde yazılıdır ki Hazret-i İsa annesi Meryem Ana ile Nabulus şehrinden göçüp burada kalmışlardır.

Hıristiyanlara göre bu Matariyye Kuyusu'nu Hazret-i İsa annesi ile kazıp yıkanmış ola ve bu havuz onların binasıdır derler. Ve doğrudur, zira Mısır'ın bütün kuyuları acıdır, ama bu Matariyye Kuyusu Peygamber mucizesi ile olduğundan lezzetli sudur. Dolaplar ile temiz suyunu sığırlar çekip dört tarafındaki İrem bağlarını sularlar.

Daha önce bu bağda belsem ve belisan ağaçları var imiş. Hazret-i İsa mübarek elleri ile dikmiş. Mısır'dan başka diyarda olmaz imiş. Yağını çıkarıp teberrüken padişahlar hazinesinde saklarlardı. İnsan zehir yese, ondan bir kırat yese kurtulur. Bir adamı akrep, yılan, çıyan ve böcek ısırsa soktuğu yere belisanı sürseler ve yedirseler kurtulur ve sızıya sürseler şifa bulur.

Özellikle kafir kralları arasında gayet muteberdir. Bir kafir ömründe belisan yağından bir parça sürünmese ve yemese gerçek Hıristiyan olmaz.

Bu Matariyye'ye 7 iklim ve 4 köşeden kafirler gelip ziyaret edip havuzunda yıkanırlar.

Bu bağda yetişen belsem ağacı yapraklarını deste deste koparıp birbirlerine vilayet vilayet hediye gönderirler. Yapraklarını bazı kitaplar içine koyup saklarlar.

Ancak belisan ve belsem ağaçlarını hakir orada görmeyip hizmetkarlarıma sordum, Mısır Osmanlı eline gireli kurudu diye cevap verdiler. Ama Kabe yollarında hala belisan ağacı gayet çoktur, vilayet halkı yağını çıkarıp hacılara testilerle satarlar.

Matariyye Kuyusu suyunun faydası: Nil taşkınında yeşil akar, sonra kırmızı olur. O sırada Mısır paşaları ve tabiat sahibi olanlar Nil'i içmezler. Sebebi odur ki Mısır'ın arkları ve haliçleri içre eski seneden yılan zehri gibi yeşil suları kalmıştır. Yeni Nil gelince o yeşil suları haliçlerden sürüp akarak Mısır'dan geçer. O yeşil sudan her kim içerse elbette bir hastalığa yakalanır.

O yüzden paşalar ve tabiat sahibi olan ayanlar bir ay bu Nil'den içmeyip Matariyye Kuyusu'ndan içerler. Gayet hoş suclur ve bir havadar geniş yerdir.

Metin ve kaynak notu

Bu tarihî anlatı, kullanıcı tarafından yeniden yayınlama izni bulunduğu beyan edilen “Evliya Çelebi Seyahatname Haritası” kaydından aktarılmıştır. Metindeki dönem dili, tarihî görüşler ve ifadeler Evliya Çelebi’nin anlatı dünyasını yansıtır; güncel bilgi olarak değerlendirilmemelidir.

Orijinal harita kaydı ↗