Mine Pazarı

Seyahatnâme’de Mine Pazarı

Meş'ari'l-Haram'dan Mine Pazarı'na gelip yaya Mine Pazarı içine varıp Mescid-i Hayf'tan tarafa olan 1. cemrede düşmana hiddet ile taş atar gibi bu cemrede 7 taş atıp bu duayı okuya:

"Bismillâhi Allâhu ekber rağmen li'ş-şeytâni ve hızbihi" diye.

Ama bu mahallerde tekbir ve telbiye caiz değildir, zira lanetli şeytana rağmen taş atmak mahallidir.

Sonra orta cemreyi ata.
Sonra üçüncü cemreyi ata ve yine yazılan duayı okuya.

Kurban bayramının 2. günü cemreyi binili olarak ata, yani bir ata, katıra, deveye ve eşeğe binip ata. Kurban bayramının 3. günü yine piyade atarsa gam değildir. Eğer özürlüyüm derse hep binili olarak 3 günde üçer yerde yedişer taş atıp toplam 63 taşı 3 günde atıp tamam ede. Kurban bayramının 1. günü atılan 7 taş Hazret-i İsmail'in sünnetidir ki Cenâb-ı Hak'tan Hazret-i İbrahim'e emir olup,

Ey İbrahim! Bu kurban bayramıdır. Oğlun İsmail'i benim yoluma kurban eyle" diye emredince, Hazret-i İbrahim gönülden emre uyup İsmail'in elini tutup Mine Pazarı'nda Sebir Dağı'nda İsmail'i kurban etmeye götürürken melun şeytan aldatmaya kalkışıp:

"Ey İsmail! Baban seni boğazlamaya götürür, sakın razı olma" deyince Hazret-i İsmail,

"Emir, Cenâb-ı Rabbü'l-İzzet'indir" deyip Müzdelife adlı mahalden taş alıp şeytanı taşlayarak bu Mine mahalline gelip şeytana taşları atar. Allah'ın hikmeti taşın biri melun şeytanın gözüne değince gözü çıkar, melun o zaman kör oldu.

Bu ilk recm Hazret-i İsmail'den kaldı. Bayramın 2. günündeki recm Hazret-i İbrahim'den kaldı. Bayramın 3. günü recm Hazret-i İshak'tan kaldı. Bazı tefsirciler böyle yazmışlardır.

Recm yerlerini bildirir: Bu recm atılan yer Mine Pazarı içinde yol üzerinde biraz alçak bina millerdir. Ama üçüncü recm yeri bir kârgir eski yapı duvardır. Ama ey vefalı dostlar, bunda bir acayip ve garip hikmet vardır. Nice kere yüz bin hacı bu mahalle gelip her hacı 3 gün üçer kere yedişer taş atıp toplam 63 taş olur. 1.080 yıldan beri bu recmlere her sene recm taşları atılır. Bu Mine Pazarı'nda Elburz Dağı kadar taş yığılması gerekirdi. Hacılar gittiğinde bir bakla kadar taş kalmayıp kaybolur. Herkesin malumu bir ibretlik İlâhî sırdır.

Bazı tarihçilere göre bütün şeytanlar o taşlan taşıyıp kırlara atar, derler. Sorumluluk söyleyene. Hele acayip hikmettir. İlk gün cemreyi atıp acelece çadırına gelip ne kadar cinâye kurban ve kendi nefsi bedeli kurbanı var ise kurban etmeye başladığında gayet keskin bıçakla kesmelidir ve ayaklarını bir hoş bağlayıp koçun yüzünü kıbleye çevirip bu duayı okuya:

"Bismillâhirrahmânirrahîm. Allâhümme hâzâ minke ve leke ve tekabbel minnâ kemâ tekabbelte an İbrahim Halîlike ve Muhammed Habîbike ve Habîbina salavâtullâhi alâ cemî'il-enbiyâi ve'l-mürselîn" deyip, "Bismillâhi Allâhu ekber" deyip kurban ede.

Sonra etini fakirlere dağıta, zenginlere vermeye.