Namazgah

Seyahatnâme’de Namazgah

Bir geniş yerde yapılmış bir musalladır ki Rum, Arap ve Acem'de benzeri yoktur. 50 bin adam alır bir yeşillik vadide etrafı duvarlı ve Acem Çarbağı gibi 4 kapılı bir alanın içi hendese ilmi üzere çırpı ile çizilerek eskinin hayır sahipleri tarafından nice bin adet ağaçlar dikilmişti. Her bir yüksek ağaç göklere baş uzatmış durur, her yüksek ağacın dalları yapraklarının gölgesinden zemine alemi aydınlatan güneşin ışığı düşmeyip yeryüzü sanki yeşil kadife gibi ibretlik bukalemun nakışlı bir vadidir. Bunda olan uzun boylu yeşil servilerin güzel kokularından insanların dimağları kokulanır. Her biri zümrüt gibi yeşil hil'atli civan gibi ayak üzere Hallak-ı Alem'in kulluğuna el kavuşturup durur. Birbirinden uzun boylu servilerde ve diğer yüksek ağaçlar üzerinde nice kere yüz bin güzel sesli kuşların, nağmeci ve yanık sesli bülbüllerin dem çekmeleri ve ötüşmeleri insana yeni hayat verir.

Kısacası, bu kemter kul 51 yıllık seyahatte böyle bir mabetgah musalla görmedim. Ancak Sirem Sancağı toprağında Öziçse adlı şehrin içindeki namazgahı gördüm. O da ibretliktir, ama bu Karaferye [234a] musallası görülmeye değer, açık büyük bir medresedir. Zira şehrin bütün alimleri, salihleri, şeyhleri ve talebeleri ikindiden sonra bu hıyaban içinde toplanıp köşe köşe, küme küme şer'i ilimler ve diğer Arapça ve Farsça ilimler görüp can sohbetleri ederler. Ulema toplantı yeri, fazıllar ocağı, tarihçiler ve şairler meskeni bir yerdir. Gerektikçe nice yüz bin adam bu dergahta toplanıp yağmur duası edip yalvarıp yakardıklarında elbette duaları kabul olur, bir dua kabul yeri benzersiz bir namazgahtır. Gören insanlar parmaklarını ağızlarına götürüp aklı perişan olmak mertebesine varır. Ta bu mertebe acayip ve garip Tanrı hediyesi büyük ağaçlar vardır. Kıyamete kadar devamlı ola.