Şeyh Şami Ziyaretgahı
Evliya Çelebi’nin Seyahatnâme’de bu durak için aktardığı tarihî anlatı.
Seyahatnâme’de Şeyh Şami Ziyaretgahı
Bayramiyye tarikatindendir. İsimleri Hamza'dır. Hamzavi tarikatı bu zattan kaldı, derler. Nice bin keşif ve kerametleri görülmüştür. Hatta bir cuma günü bütün aşıkları cuma namazına hazır olup abdest yenilemeye bir damla bile su olmadığında;
"Ah sultanım! Şu camiiniz yakınında bir kuyu kazdırsanız. Bütün gelen ve giden kalabalık cemaatler abdest tazeleseler, büyük sevaba ererdiniz." derler. Hemen Şeyh Şami Sultan elindeki asasıyla;
"Bu yerden mi su çıksa" diye asa ucuyla yere işaret edince Allah'ın emriyle yer altından bir tatlı su fışkırıp çıkar. Halen "ayn-ı asa=asa suyu" derler can bağışlar bir hayat pınarıdır.
Aziz hazretleri bizzat camileri bitişiğinde büyük bir türbede medfundur. Camii kendi yapılarıdır. Minareli ve kurşun örtülü değildir. Ama bu camiin mihrap duvarı ne kadar geniş ise ta tavana çıkıncaya kadar cami mihrabıdır. Bir camide öyle enli ve yüksek mihrap yoktur. Bu mihrabın içinde olan taşlar üzere küçük nakışlı kufi hattı, celi hattı, Musta'sımi hattı, reyhani hattı ve sülüs hattı bir diyar mihrabında yoktur. Ve nice ayet-i şerifler mihraba dair "Zekeriyya (a.s.) ne zaman mihraba girse ... " [Al-i İmran, 37] ve "Melekler, O'na nida etti ... " [Al-i İmran, 39] ayeti gibi ve Ayete'l-kürsi ve Amene'r-resulü gibi ayetler yazılmıştır.
Ve bu nurlu mihrabın iki tarafındaki duvara mermer ustası ham endişesiyle ham taşa öyle külünk vurmuş, taşları öyle küçük kazmış ve öyle bukalemun nakşı yazmış gerçekten de sikkeyi mermerde kazmış. Mihrabın sağ tarafı on bölmedir, sol tarafı da on tarz üzere bölünmüştür. Her bölümünde olan bukalemun nakşı yivler, islimiler, zülfeler, girişmeler, bağlamalar, rumiler, şeşgül, sad-berg, şakayık, zülf-i nigar, sünbül, reyhan, karanfil ve erguvan nakışları var ki sanki beyaz mermeri mermer yontucusu usta peynir gibi burgu kalemler ile kalemkarlık edip sihir derecesinde açık sihirli tasarruflar etmiştir. Ama nice kimseler bu [353a] mihrap; bizzat aziz Şeyh Şami'nin kendi el işleridir, derler. Gerçekten de öyle olmak ihtimali var. Zira keramet mertebesi bir Erjeng Mani nakşı ve Behzad Ağa, Rıza-yı Vani işi gibi bir acaip ve garip san'attır. Ve mübarek kabrinde bir heybetlilik vardır. Hakir ziyaret ettiğimde bu beyt açıkça hatırıma geldi. Beyt:
Hazret-i Şeyh Şami'yi geldik, ziyaret eyledik
Çok şükür yine gelip Hakk'a ibadet eyledik
Hala mübarek kabri ve camii önünde,
Asa Suyu: Bütün halkın ziyaret yeridir.
Bu tarihî anlatı, kullanıcı tarafından yeniden yayınlama izni bulunduğu beyan edilen “Evliya Çelebi Seyahatname Haritası” kaydından aktarılmıştır. Metindeki dönem dili, tarihî görüşler ve ifadeler Evliya Çelebi’nin anlatı dünyasını yansıtır; güncel bilgi olarak değerlendirilmemelidir.
Orijinal harita kaydı ↗