Ana sayfaEvliya Çelebi SeyahatnâmesiTersane-i Amire
İSTANBUL

Tersane-i Amire

Evliya Çelebi’nin Seyahatnâme’de bu durak için aktardığı tarihî anlatı.

Seyahatnâme’de Tersane-i Amire

(---) göz tersane Süleyman Han yapısıdır. Baruthane kulesi, yetmiş kaptan mahzenleri, kürekhane, yedi adet kurşunlu mahzenler ve yeni divanhane hepsi Süleyman Han'ın hayratıdır.

San Pavla Zindanı, Cirit Meydanı kasrı, Şahkulu kapısı, Meyyit iskelesi kapısı, hepsi Süleyman Han'ındır. Kaptan Paşa'ya 12.000 azehistan askeri, 150 enderun kaptanı, 150 birun kaptanı adalarda, yetmiş sancak ve tuğ sahibi azehistan ağası, kırk sancak yerde halktan kürek çeken Azeb gelmesi Süleyman Han kanunudur. (---) adet tersane gözleri öyle mamur ki her birinin kemerleri, samanyoluna benzer.

Her gece her bir göze birer bekçi ve San Pavla Zindanı'na 300 azeb nöbetçi tayin olunur. Tersane kaptanlarının otuz beşi tersane gözlerinde sabaha dek kol dolaşırlar ve otuz beş kaptanı da askerleriyle şehirde kol dolaşırlar, zira Süleyman Han asrında Galata Kulesi ve Tersane zindanlarında 31.000 esir var idi ki devamlı ayakları bağlı ve gönülleri hasta esirlerdir. Yakaları bekçileri ve vardiyanları elinde, gözü yaşlı gönlü buruk esirlerdir.

Mahpushaneleri olan San Pavla Zindanı öyle bir şekilde yapılmış ki hiçbir şekilde insanın oradan kurtulması mümkün değildir. Zeyrek kuşu bile bu kafese girse uçması mümkün değildir, zira yerin altı bile kat kat büyük mermer döşenmiştir ki tünel kazmak da mümkün değildir. Bu tertip üzere Kasımpaşa şehri öyle mamur oldu.

Metin ve kaynak notu

Bu tarihî anlatı, kullanıcı tarafından yeniden yayınlama izni bulunduğu beyan edilen “Evliya Çelebi Seyahatname Haritası” kaydından aktarılmıştır. Metindeki dönem dili, tarihî görüşler ve ifadeler Evliya Çelebi’nin anlatı dünyasını yansıtır; güncel bilgi olarak değerlendirilmemelidir.

Orijinal harita kaydı ↗