Velika

Seyahatnâme’de Velika

Latince (—) (—) (—) demektir. Yapıcısı, Hırvat hersekleri ve segleri sığmak yeri olarak yapıp sonunda İslâm elinden kurtulamayıp 945 [1538] tarihinde Yahya Paşazâde, Hüsrev Paşa yardımıyla büyük savaşla Hırvat elinden bu kaleyi feth edip içine yeteri kadar asker ve mükemmel cebehane koyup İslâm askeri ile imar ettiler. Hâlâ Çernik Sancağı'na tabi voyvodalıktır. Kaptanı ve 300 mükemmel pür-silâh gazi neferleri var, zira gayetle serhaddin sonunda amansız yerdir.

Velika Kalesi zemininin şekli

Bu garip kale Sava Nehri'nden biraz uzakça bir hıyâbân ve ormanlı dağlar içinde İlove Nehri kenarında beşgen şekilli bir (—) yapı bir köhne kalesidir. Hisar içinde tahta örtülü neferat haneleri, ambarları, cebehane mahzenleri ve bir camii var, başka ne medrese, han, hamam ve çarşı pazardan bir eser yoktur. Ancak tüm gazileri kale kapısı arasında ve köprübaşındaki ağaç köşkte oturup herkes cavk cavk zevk u şevk edip pür-silâh hazır durup dağlarda karakolları ve avcıları türlü türlü alabalıkları, semiz ve şişman iri geyikleri avlayıp yaz kış av ile geçinip daima av eti yerler, zira avlakları diller ile anlatılmaz.

Vadilerinde asla buğday ve arpa bitmez. Biterse de kâfir komaz. Bütün zahireleri Sava yalılarından gelip onunla geçinirler.

Bunlarda asla koyun, kuzu, keçi, sığır, at ve katır yoktur. Gerçi yeşillik yerlerdir, ama kâfir derdinden bir kobla, yani bir kısrak beslemeye güçleri yoktur.